راههاي علاقه مند كردن كودكان به مراكز پيش دبستاني گفتگو با كارشناس مديريت مهد كودكها ؛ راههاي علاقه مند كردن كودكان به مراكز پيش دبستاني ٭ پروين محمدي تحقيقات نشان مي دهد كه آموزش پيش از دبستان در رشد جسمي، رواني و اجتماعي كودك بسيار تأثيرگذار و در موفقيتهاي بعدي او مؤثر است. بر اين اساس، كودكاني كه قبل از دبستان به مهد كودك و به ويژه دوره هاي پيش دبستاني مي روند نه تنها در مدرسه و اجتماع كمتر با مشكلات همسن و سالان خودشان مواجهند بلكه از رواني كلام و برقراري ارتباطات اجتماعي بيشتري برخوردارند. آنها همچنين در انجام امور درسي وابستگي كمتري به والدين از خود نشان مي دهند و به موفقيتهاي تحصيلي و اجتماعي بيشتري هم دست مي يابند در حال حاضر كشورهاي پيشرفته تمام اركان دولت، خانواده و بخش خصوصي براي دوره هاي پيش دبستاني با به كارگيري همه امكانات، تجهيزات و بهره گيري از مربيان آموزش ديده در غني سازي آموزشهاي پيش دبستاني سرمايه گذاري كرده و معتقدند كه سرمايه گذاري در شش سال اول زندگي كودكان، برابر شصت سال بهره برداري مطمئن از اين نيروهاي انساني است و عدم تأمين نيازهاي اساسي كودكان در مرحله رشد، خسارات جبران ناپذيري به آنان وارد مي آورد. به دليل اهميت اين موضوع و با توجه به نزديك شدن به آغاز سال تحصيلي جديد با رؤيا لطفي يكي از كارشناسان مديريت گفتگويي انجام داده ايم تا والدين را با ضرورت آموزشهاي پيش دبستاني و نحوه صحيح حضور فرزندانشان در مهد كودك آشنا كنيم. شما به عنوان فردي كه سالها در اين زمينه تجربه دارد تا چه حد حضور كودكان را در مهد كودك ضروري مي دانيد و اهميت آموزش پيش دبستاني را در رشد فكري و تحصيلي بچه ها چگونه ارزيابي مي كنيد؟ امروز نقش آموزش پيش از دبستان براي همه آشكار است و در كشورهاي توسعه يافته نيز از زمره بخشهاي اساسي و مهم آموزش عمومي به شمار مي رود. به همين جهت، سرمايه گذاريهاي فراواني براي گسترش آموزش پيش دبستاني شده است و دولتها با حمايتهايي كه از اوليا به عمل مي آورند، زمينه گذراندن اين دوره را براي همه كودكان بيش از پيش فراهم آورده اند. البته به تأثير آموزشهاي مربوط به كودكان درسنين زير شش سال از زمانهاي دور انديشمنداني چون افلاطون، ارسطو، كنفوسيوس و... اشاره كرده اند كه شروع تعليم و تربيت را بايد از دامان مادر و آوان كودكي شروع كرد، زيرا سالهاي اول زندگي و تجربيات و يافته هاي اين دوره پايه و اساس يادگيري و موفقيتهاي آينده كودكان را تشكيل مي دهد. بنابراين والديني كه با آگاهي و علاقه به رشد همه جانبه كودك خود از امكانات لازم براي رسيدن به وضعيت مطلوب استفاده كرده اند و از مراكز تعليم و تربيت و منابع مختلف براي اين منظور بهره مناسب گرفته اند، كودكاني شاد، سالم، پويا و موفق به جامعه تحويل داده اند. برخي والدين اعتقاد دارند مهد كودكها و دوره هاي پيش دبستاني براي كودكاني كه پدر و مادرآنها شاغل هستند مناسب است، نه كودكاني كه مادرشان امكان نگهداري فرزندانشان را در محيط خانه و خانواده در تمام ساعات شبانه روز دارند. شما با اين نظر تا چه حد موافقيد؟ وقتي از كودك زير شش سال و تأثير آموزش در شكل گيري شخصيت فردي، اجتماعي و... او صحبت مي كنيم براي ما كودك مطرح است، نه كار و شغل والدين، چون به طور كلي آموزش پيش دبستاني نقش به سزايي در رشد و پرورش خلاقيت، توانمنديها و شخصيت كودك به لحاظ فرهنگ پذيري و جامعه پذيري كودكان سه تا شش ساله دارد. پس والدين آگاه در هر شرايطي به دنبال شناسايي مراكزي هستند كه بدون هيچ گونه فشار رواني به فرزندشان او را با نقشهاي گوناگون فردي و اجتماعي آشنا كنند. به اعتقاد من و همچنين كساني كه در امر تعليم و تربيت كودكان در مقاطع مختلف سني و تحصيلي فعاليت مي كنند، والدين علاقه مند به رشد و پيشرفت فرزندانشان هستند، بايد اجازه دهند تا در سنين مناسب خودشان از آموزش و پرورش متناسب برخوردار شوند. پژوهشهاي گوناگوني كه تاكنون از اين زمينه انجام شده نشان مي دهد هر گاه مشاركت و همكاري در تعليم و تربيت كودكان توسط اوليا و مربيان مراكز پيش دبستاني و مهدهاي كودك به درستي انجام شده، تأثير مثبت آن در رشد و شكوفايي استعدادها و توانمنديهاي نهفته كودكان به وضوح مشاهده شده است و هر قدر اين ارتباط اصولي تر و نزديكتر باشد زمينه رشد همه جانبه كودك هم بيشتر فراهم مي آيد. بنابراين رعايت نكات اساسي و مناسب در برنامه ريزي و تعليم و تربيت كودك با نوآوري، تنوع و عدم ارايه اطلاعات تكراري، ناهماهنگ و خسته كننده توسط مهد كودك و خانه موجب مي شود تا كودكان با ارزشهاي مطلوبتري رشد كنند. آيا براي پرورش و آموزش كودك فقط تلاش مهد كودك كافي است ، نقش پدر و مادر در اين مورد چه قدر است؟ والدين حتماً بايد در ارتباط تنگاتنگ با مهد كودك باشند و با برنامه هاي مهد كودك هماهنگي داشته باشند تا كودك دچار تضاد نشود. در اين صورت تأثير اين ارتباط پويا و هماهنگ موجب مي شود تا آموزشها اثربخش تر شود و استمرار آن سبب تقويت و بروز استعدادهاي فرزندانشان شود. در اينجا بد نيست به بخشي از آثار همكاري متقابل مربيان و دست اندركاران مهد كودك با والدين اشاره كنم. اولين تأثيري كه حضور والدين در اين محيط بر كودك مي گذارد، آموزش حس اعتماد به ديگران در محيطي خارج از خانواده است كه با اعتماد به مربي غير از مادر شروع مي شود. كودك كه اكنون مدتي از روز را در بيرون خانه به سر برده با شيوه بازگويي خواسته هايش به طور آزادانه با ديگران آشنا مي شود و قدرت "خودابرازي" بيشتري را مي آموزد. رفتارهاي اجتماعي متعادلتري دارد و از خصوصيات انعطاف پذيري برخوردار مي شود. به خوبي صحبت مي كند و از رواني كلام و درك كلامي بالاتري برخوردار است. از طرف ديگر در خانه نيز به ادامه فعاليتهاي آموزشي مهد كودك مي پردازد و يافته هاي خود را با شور و شوق براي پدر و مادر و اطرافيان بازگو مي كند. شيوه صحيح غذا خوردن در گروه را مي آموزد. چون مي دانيد كه يكي از مشكلات مادران غذا نخوردن و يا بدغذايي كودك است، ولي او در مهد و همراه بچه هاي ديگر تشويق به خوردن غذا مي شود. در نتيجه رفته رفته با محيط سازگاري بيشتري پيدا مي كند و در برقراري ارتباط همه جانبه با ديگران دچار مشكل نمي شود. تجربه نشان داده است كودكاني كه به مهد كودك مي روند خيلي زود مستقل مي شوند و ضمن آگاهي از مطالب گوناگون همواره به دنبال كشف پديده هاي محيطي و كنجكاوي و بروز خلاقيتهايش هستند. اين گونه كودكان معمولاً از اطلاعات عمومي خوبي برخوردارند و با انجام فعاليتهاي هنري و حس زيبايي شناسي و كسب مهارتهايي از جمله نقاشي، درك مفاهيم اوليه علوم و رياضي، كاردستي، نمايش و... در آنها رشد بيشتري پيدا مي كند با تجربه اي كه شما داريد فكر مي كنيد با كودكاني كه به سختي از پدر و مادر جدا مي شوند و علاقه اي به مهد كودك ندارند، چه بايد كرد؟ با اين كه رفتن كودك به مهد ضروري است و گذراندن اين دوره خيلي با اهميت است، ولي به زور و با فشار رواني كودك را به مهد فرستادن نه تنها تأثير مثبتي ندارد بلكه اثرات منفي فراواني نيز به جا مي گذارد، بنابراين قبل از هر كاري زمينه جذب راحت تر فرزندشان را، بدون وارد آوردن فشار رواني، فراهم كنند. البته براي اين كار اقداماتي لازم است از جمله اين كه: - در مورد خصوصيات مهد كودك و كارهايي كه در آن انجام مي شود با كودك صحبت كنند. براي اين منظور مي توان از قصه كمك گرفت، البته به طور غير مستقيم. سپس علت بردن كودك را به مهد براي او توضيح دهند. - قبل از آن كه كودك را به مهد ببرند برايش وسايلي نظير مدادرنگي، مداد شمعي، ماژيك، كيف و... تهيه كنند و به اين وسيله او را به مهد علاقه مند كنند. - از يك ماه قبل خواب او را تنظيم كنند تا به هم خوردن زمان خواب كودك سبب بي علاقگي او به مهد نشود. - با كودك در انتخاب مهد كودك مورد نظر مشورت كنند، البته اين در مورد كودكان بيش از سه سال صدق مي كند. - با كودك در مورد علت انتخابش بحث و گفتگو كنند و در صورت اختلاف نظر علت را توضيح دهند. - براي آشنايي با مربي و مسؤولان مهد كودك وقت كافي در نظر بگيرند تا كودك با محيط و كاركنان آنجا به خوبي آشنا شود و با آنها ارتباط دوستانه برقرار كند، در نهايت در محيط احساس امنيت كند. - پس از ثبت نام و طي مراحل اوليه و در روزهاي نخست بيشتر از دو تا سه ساعت كودك را در مهد كودك تنها نگذارند. - روزهاي اول كودك را وقتي كه خودش از خواب بيدار شد و روحيه خوبي داشت به مهد ببرند، زيرا كودكان بيشتر صبحها بعد از خواب احساس ناامني مي كنند. همچنين كم خوابي خود عامل مؤثري در عدم پذيرش مهد از سوي كودك است. - توسط كودكان به خصوص سه تا چهار ساله براي مربي يا مدير مهد كودك پيغام بفرستند و نامه نگاري كنند و از آنها نيز بخواهند همين كار را بكنند تا كودك فعال شده و پل ارتباطي بين آنها و مربيان باشد، به اين ترتيب زمينه علاقه مندي و رشد اجتماعي كودك فراهم مي شود. - كودكاني كه در خانواده شديداً مورد توجه هستند و همه خواسته هايشان برآورده مي شود، مهد كودك را سخت تر مي پذيرند و ميل دارند همه توجه مربي به آنها باشد، در صورتي كه مربي نمي تواند توجه خود را فقط به چنين كودكاني معطوف كند، بلكه بايد محبتش را بين تمام كودكان تقسيم كند. به طور طبيعي اين اختلاف ميان دو محيط خانه و مهد براي كودك ناراحتيهايي به همراه خواهد داشت كه به ناچار بايد آنها را پذيرفت، زيرا شروع زندگي اجتماعي بدون برخورد با ديگران ميسر نيست. بنابراين پدر و مادر و ساير اطرافيان نظير مادربزرگ و پدربزرگ ضمن اين كه بايد در بهبود اوضاع بكوشند با كودك ارتباط خوب و معقولي برقرار كنند و با تكرار رفتارهاي درست و گفتار سنجيده موقعيت موجود را براي كودك روشن كنند. - والدين براي آشنايي و انس كودك با محيط و دوستانش مي توانند در روزهاي اول با هماهنگي مديريت مهد، ساعتهايي را در آنجا بمانند ولي در محيط آموزشي "كلاس" وارد نشوند و اجازه دهند كودك اعتماد به نفس خود را تقويت كند. - در صورت نياز به استفاده از سرويس رفت و آمد، طوري برنامه ريزي كنند تا فرزندشان به سرويس عادت كند. براي اين منظور حداقل يكي دو بار به همراه او با سرويس رفت و آمد كنند. - به كودكشان اجازه دهند مسايل دروني خود را براي آنها بازگو كند تا از اين طريق از احساسات دروني اش كه ممكن است بر اثر تغيير محيط در او به وجود آمده باشد، آگاه شوند. - با دادن جايزه، تشويق و تقويت رفتارهاي مثبت كودك، او را به محيط مهد كودك علاقه مند كنند. اين كار حداقل در روزهاي اول سبب ايجاد انگيزه بيشتر براي حضور او در مهد مي شود. - كودك از اين كه مبادا والدين براي نبردنش به خانه مراجعه كنند، بسيار نگران است، از اين رو هفته اول سعي كنند كودكشان جزو اولين نفراتي باشد كه مهد را ترك مي كند. - در روزهاي اول اندكي بيش از حد معمول در كيف يا ساك كودك خوراكي بگذارند تا نگران گرسنه ماندن نباشد و در صورت تمايل بتواند به دوستان تازه اش نيز تعارف كند و به اين وسيله زمينه برقراري ارتباط اجتماعي او با ديگر بچه ها مهيا شود. - استفاده صحيح از دستشويي را به او بياموزند. همين طور او را متقاعد كنند كه اگر به دستشويي نياز داشت به راحتي مي تواند از خدمه مهد كودك كمك بخواهد، او را مطمئن كنند كه ديگران هم مانند آنها اين كار را براي او انجام مي دهند. - در روزهاي اول حتماً صبحانه كودك را به طور كامل به او بدهند تا از انرژي كافي برخوردار باشد و نيازي نباشد كه مربي در غذا خوردن به كودك تأكيد كند.
پیش دبستانی یارمهربان قم...
ما را در سایت پیش دبستانی یارمهربان قم دنبال میکنید